Журнал Агидель

Журналдың һандары

Яңы һан

«Ағиҙел» рубрикалары

Шиғриәт

Сәсмә әҫәрҙәр

Шишмәләр

Өмөтлө ҡәләм

Әҙәби тәнкит

Беҙҙең юбилярҙар

Беҙҙең календарь

Публицистика

Музейҙар - мәҙәниәтебеҙ көҙгөһө

Заман үә замандаштар

Әҙәбиәт ғилеме

Әҙәби мираҫ

Ҡәләмдәштәр төҫө

Иман нуры

Яҙмыштан һыҙмыш юҡ

Сәнғәт

Журнал уҡыусылар ижады

«Ағиҙел»гә хаттар килә

Рухи ынйыларыбыҙ

Рухи хазиналарыбыҙ

Сәхнә әҫәрҙәре

«Ағиҙел» ҡунағы

Сатира һәм юмор

Ҡәҙер һәм хәтер

Тәржемә мәктәбе

1812 йылғы Ватан һуғышына – 200 йыл

Әҙәби-мәҙәни мөхит

Бер минутлыҡ әңгәмә

Дуҫлыҡ күперҙәре

Ил-йорт ғәме

Бөйөк Еңеүгә

Китап кәштәһе

Әҙип тормошо

Быуат йылъяҙмағы - 100

Тере хәтер

Исемегеҙ хәтер күгендә

Дин һәм фән

«Ағиҙел»дең 8-се һанында:

Риф Мифтахов, Айһылыу Ғарифуллина, Рәшит Заһиҙуллин. Шиғырҙар.

Әбүскә 100 йыл.

Әҙәби мираҫ. Ибраһим Ҡыпсаҡ.

Яңылыҡтар

Хикәйәләр ярышмаһы!

«Ағиҙел» журналының 2017 йылғы лауреаттары

«Ағиҙел» – «Йыл журналы»!

Беҙҙең дуҫтар

Башкирское книжное издательство Китап имени Зайнаб Биишевой
Информационно-публицистический еженедельник Истоки

Декабрь 2013

Ҡарлуғас ИШЕМҒОЛОВА

Ҡырағай йән

Мин, моғайын, мәңге шулай,

Ҡырағай бер йән булып,

Алыҫ утрауҙа йәшәрмен,

Үҙ-үҙемә ғәм булып.

 

Күгем уйылып төшһә лә –

Ҡабат уны ялғайым.

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Хәбир Дауытов, Вәли Байморатов

Киләсәкте яҡшыға юрайыҡ!

Һуңғы йылдарҙа республиканың ҡайһы ғына төбәген алма, айырым ғаиләләр, хатта бәғзе ырыу-аралар үҙ нәҫелдәрен барлау менән шөғөлләнә. Был бик ҡыуаныслы хәл. Район һәм ҡалалар ҙа үҙ «шәжәрә»ләрен төҙөй. Был йәһәттән Күгәрсен районы аҡһаҡалдарынан алып, ғалим һәм башҡа шәхестәре лә бынан 15 йыл элек күләмле район йылъяҙмаһын яҙғандар ине. Бәхәс юҡ, ул китапты яҙыуға күп көс һалынған. Бөгөн шул китапты яҙыуҙа ҡатнашҡан авторҙарға бөтә район халҡы исеменән йәнә оло рәхмәтебеҙҙе белдерәбеҙ.

Һабантуйҙа ҡайһы бер яҡташтар: «Беҙ йәшәгән осорҙо ла яҙып була инде. Арабыҙҙа күпме һәйбәт кешеләр бар! Беҙ донъянан киткәс, яҙҙың ни ҙә, яҙманың ни...», – тип торҙолар. Был һүҙҙәрҙә лә хаҡлыҡ бар бит. Тарихты артыҡ аҡтармай ғына был турала Күгәрсен районының хакимиәт башлығы Фәрит Мырҙагилде улы Мусин менән әңгәмә ҡорорға булдыҡ.

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Салауат Хөсәйенов

Егәрле публицист

(Мәхмүт Хужин ижады хаҡында)

Публицистика, ысынбарлыҡты үҙенсәлекле сағылдырған әҙәбиәт жанры булараҡ, идеологик көрәштең алдынғы сафында тора. Әҙәбиәттең башҡа жанрҙарынан айырмалы рәүештә, уға оперативлыҡ һәм динамизм хас. Уның мөмкинлектәренә күрә, был өлкәләге ижад илдәге сәйәси, социаль, мәҙәни һәм иҡтисади тормошҡа нығыраҡ тәьҫир итә ала. Әгәр ҙә «нәфис әҙәбиәт тормошто образлы формала сағылдырыу, факттарҙы һәм күренештәрҙе типиклаштырыу саралары, уйҙырма менән файҙаланһа, публицистика иһә – факттар, фекерләүҙәр, йәғни логика, дидактика, документалистика сараларын ҡуллана»1, – ти күренекле публицист, филология фәндәре кандидаты Р. Хажиев. Г. В. Плеханов үҙенең «сәнғәт һәм йәмғиәт тормошо» тигән хеҙмәтендә «рәссам үҙенең идеяһын образдар менән һүрәтләй, шул уҡ мәлдә публицист үҙенең фекерен логик һығымталар ярҙамында раҫлай», – тип яҙа. Әҙәбиәттең башҡа жанрҙарына ҡарағанда публицистика – тура фекерле һәм ҡыйыу жанр.

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Фәнил Күзбәков

Мөхәмәтша Буранғолов драматургияһында милли фәлсәфә

(Мөхәмәтша Буранғоловтың тыуыуына 125 йыл тулыуға ҡарата)

Атаҡлы фольклорсы, халыҡ сәсәне Мөхәмәтша Буранғолов милли ерлекле драматург булараҡ та танылыу яулаған әҙип ине.

Ул 1888 йылдың 15 (27) декабрендә хәҙерге Ырымбур өлкәһе Ҡыҙылгвардеец районы Үрге Ильяс ауылында крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. 1900 йылда үкһеҙ етем ҡала. Автобиографияһында яҙыуынса, ағалары тәрбиәһендә үҫә. Күршеләге Иҫке Юлдаш ауылында земство мәктәбен тамамлағас, Ырымбурға бара. Йәйҙәрен төрлө эштәрҙә йөрөп (башлыса ҡаҙаҡ балаларын уҡытып), ҡыштарын белемен арттырыуҙы дауам итә. 1907 йылда – Ҡарғалы, 1911 йылда «Хөсәйениә» мәҙрәсәһен тамамлай. 1912 – 1916 йылдарҙа Ҡайыпҡол ауылы мәктәбендә эшләй, аҙаҡ Быҙаулыҡ ҡалаһындағы халыҡ мәғарифы бүлегенә милли мәктәптәр инспекторы булып урынлаша.

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Миңлегөл Тайсина

Башҡорт шиғриәтендә әйтеш

Әйтеш – башҡорт, ҡаҙаҡ, ҡырғыҙ, ҡарағалпаҡ халыҡтарында аҡын, сәсәндәрҙең халыҡ алдында ойошторолған шиғри бәйгеһе, ярышы.

Ул бөтә асылы менән ауыҙ-тел әҙәбиәте жанры. Ике кешенең шиғри бәйгеһе үҙ мәлендә үк төплө, мәғәнәле һорау биреүҙе, уға кинәйәле, йөкмәткеле яуап табыуҙы талап итә. Әйтеш, ғөмүмән, ауыҙ-тел ижадсыһының оҫталыҡ кимәлен билдәләүсе жанр, «импровизаторлыҡ сәнғәтенең иң юғары нөктәһе».

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Зәки Әлибаев

Ҡырҡтытау йәшмәләренең балҡышы

Һуңғы йылдарҙа Ғ. Сәләм премияһы лауреаты Әсхәл Әхмәт-Хужаның «Сәм»,     «Ҡырҡтытау йәшмәләре», «Аҡ теләктәр әйтәм» тигән китаптары донъя күрҙе. Былар, шағирҙың әүҙем эшмәкәрлеге, ижад ҡомарының һайыҡмауы тураһында һөйләй.

XX быуаттың 70-се йылдарында әҙәбиәт һуҡмағына аяҡ баҫып, әлеге көнгә тиклем арымай-талмай ижад иткән әҙип 1968 йылда «Һыбай сыҡтым» тигән шиғри йыйынтығы менән башҡорт әҙәбиәтендә өр-яңы, йәштәрсә һүҙ әйтеүгә өлгәшкәйне. Был яңы тауышты байтаҡ ҡына ғалимдар, ҡәләмдәштәре хуплап ҡаршыланы. К. Әхмәтйәнов, Ә. Хәкимов

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Наил Ғәйетбай

Өҙөк-йолҡоҡ хәтирәләр

Урал аръяғында әҙәби мөхит

1979 йылдың майында, Сибай ҡалаһында Урал аръяғы райондарында йәшәүсе йәш яҙыусыларға ижади ярҙам  маҡсатында, “Ирәндек” әҙәби берекмәһе ойошторолғайны. Уның нигеҙендә 1993 йылда Башҡортостан Яҙыусылар союзының Сибай төбәк ойошмаһы төҙөлдө лә уңышлы эшләп китте. Шуға ла бөгөн берекмәнең ойошторолоуын, тәүге аҙымдарын иҫләп алыу яҙыҡ булмаҫ.

“Ирәндек” әҙәби берекмәһе 80-се йылдарҙа Башҡортостан Яҙыусылар союзының ижади йәштәр менән эшләүсе әҙәби консультанты, билдәле яҙыусы Рәшит Солтангәрәев инициативаһы менән ойошторолдо.

Артабан уҡырға


Декабрь 2013

Мәүлиҙә ӘХМӘТЙӘНОВА

Аяҡһыҙ ҡартҡа аҡ эшләпә

Хикәйә

 

Йылға быуылған урынға күпер һуғылған. Бәлки, киреһенсәлер: күпергә терәп быуа быуғандарҙыр, йылға ниндәй замандарҙан бирле аға, күпер ҙә шул саҡта уҡ булғандыр – теге ярға нисектер йөрөгәндәрҙер бит. Оноттоңмо әллә, күперҙе кире сығып, һулға боролоп, аҙ ғына атлаһаң, ҡуйы шыршылыҡта – ҡәберлек, шуға оло кешеләр, бик ҡартайһалар: «Аръяҡҡа китергә ваҡыт етте-е», – тиҙәр.

Яңылышаһың, дөрөҫөрәге, шулай тип әйтә торғайнылар, сөнки улай тип әйткән әҙәмдәр барыһы ла аръяҡҡа күсеп бөттө инде, ә хәҙер кешеләр был һүҙҙәрҙе әйтеп уфтана торған йәшкә инеп өлгөрмәй.

Артабан уҡырға


123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152